Witaminy

• Witamina A

Jest to jedna z najwcześniej odkrytych witamin. Witamina A jest to związek kilku substancji chemicznych wykazujących aktywność biologiczną charakterystyczną dla tej witaminy. Najczęściej spotykanym związkiem utożsamianym jako witamina A jest retinol. W nomenklaturze można się spotkać z podziałem:  wit. A1 (retinol), wit. A2 (3-dehudroretinol). Związki te różnią sie budową chemiczną jednak ich działanie jest identyczne. Aktywność witaminową witaminy A wykazują również pochodne retinolu – retinal i kwas retinowy (powstają one w wyniku utleniania retinolu) oraz pochodne estrowe, głównie spotykane to: octan, palmitynian, maślan i fosforan retinylu. Należy do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.  Witamina ta spełnia wiele pożytecznych funkcji. Najważniejszą z nich jest odpowiedzialność za wzrok, ponieważ odpowiada za odbiór bodźców wzrokowych przez siatkówkę oka.  Odpowiada za prawidłowe funkcjonowanie komórek i błon komórkowych, ich prawidłowy rozwój i wzrost. Odpowiada również za prawidłowy wzrost i wygląd skóry,  włosów oraz paznokci. Jest również ważnym składnikiem przy do prawidłowego rozwoju kości oraz ochrony przez drobnoustrojami.

• Witamina B1

Jest to związek chemiczny kryjący się pod nazwą tiamina.  Jest witaminą należącą do grupy rozpuszczalnych w wodzie. Jej głównym zadaniem w organizmie jest prawidłowa przemiana węglowodanów  i kwasów tłuszczowych oraz zmniejszanie produkcji kwasu mlekowego. Odpowiada za funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego oraz pokarmowego. Ma również wpływ na procesy wzrostów tkanek   Jej działanie przyspiesza gojenie ran i uśmierza ból.

• Witamina B2

Jest organicznym związkiem chemicznym znanym pod nazwą ryboflawina.  W organizmie człowieka pełni funkcję witaminy odpowiedzialnej za uwalnianie energii z cukrów. Pomaga również w prawidłowym funkcjonowaniu narządu wzroku i układu nerwowego i jest niezbedna do prawidłowego funkcjonowania skóry i błon śluzowych.
Ryboflawina jest zaliczana do witamin z grupy B, gdyż jest prekursorem dwóch ważnych koenzymów i jest rozpuszczalna w wodzie. Jest degradowana przez UV.

• Witamina B3

Znana również pod nazwą witamina PP (ponieważ jest czynnikiem przeciwpelagrycznym). Jest to wspólna nazwa określająca dwa związki chemiczne a mianowicie kwas nikotynowy (niacyna) oraz amid kwasu nikotynowego (nikotynamid). W odróżnieniu od innych witamin z grupy B może być produkowana w naszym organizmie poprzez syntezę tryptofanu (aminokwas prosty). Wytwarzane ilości nie pokrywają jednak całkowitego zapotrzebowania dlatego też trzeba ją uzupełniać przez spożywanie pokarmów.  Do głównych zadań tej witaminy należy wytwarzanie hormonów płciowych. Biorą również udział w procesach syntezy aminokwasów, węglowodanów,  kwasów tłuszczowych, biorą udział w procesie wytwarzania energii. Biorą udział w procesie wytwarzania czerwonych ciałek krwi, jak również poprawiają ukrwienie skóry, likwiduje cholesterol z krwi i rozszerza naczynia krwionośne. Wpływa pozytywnie na kondycję psychiczną oraz hamuje toksyczne oddziaływanie leków.

• Witamina B5

Jest to mieszanka związków  kwasu pantotenowego i jego pochodnych (panteiny, koenzym A) oraz pantenolu.Jego najważniejszy związek chemiczny jakim jest kwas pantotenowy to substancja  powszechnie występująca w świecie roślin i zwierząt.  Jest niezbędnym składnikiem do życia każdej komórki.  Należy do grupy witamin rozpuszczalnych w wodzie. Witamina ta jest niezbędna w procesie prawidłowego metabolizmu białek, kwasów tłuszczowych i cukrów oraz syntezy niektórych hormonów.

• Witamina B6

Jest to grupa związków organicznych pod wspólną nazwą pirydyny- pirydoksyny, pirydoksalu i pirydoksaminy. Należy do grupy witamin rozpuszczalnych w wodzie i odpowiada za przebieg wielu procesów biochemicznych.  Bierze udział w przemianie aminokwasów, węglowodanów i tłuszczy. Uczestniczy w procesie tworzenia enzymów, hormonów i hemoglobiny. Umożliwia gromadzenie energii w organizmie i poprawia jego ogólną odporność. Jest pomocna w leczeniu wielu chorób i dolegliwości: kamica nerkowa, napięcie przedmiesiączkowe, stany zapalne skóry i jamy ustnej, wypadanie włosów, zespół cieśni nadgarstka, choroba Parkinsona. W połączeniu z magnezem przeciwdziała autyzmowi u dzieci.

• Witamina B7

Jest to witamina kryjąca się pod nazwą biotyna.  Jest substancją organiczną o budowie heterocyklicznej występującej w organizmach zwierzęcych i roślinnych.  Zalicza się do witamin rozpuszczalnych w wodzie i jest niezbędnym składnikiem wielu enzymów. Oprócz uczestnictwa w procesie tworzenia enzymów wspomaga również prawidłowe funkcjonowanie tarczycy.  Wpływa również na właściwe funkcjonowanie skóry i włosów.

• Witamina B9/B11

Pod tą nazwą kryje się  związek chemiczny zwany kwasem foliowym. Jest to grupa związków występujących w postaci folianów (grupa około 150 związków).  Witamina rozpuszczalna w wodzie.  Odgrywa bardzo ważną rolę w organizmie ponieważ odpowiada za wzrost i funkcjonowanie komórek . Pozytywnie wpływa na na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego oraz na prawidłowy rozwój płodu w czasie ciąży. Usprawnia działanie układu pokarmowego oraz narządów wewnętrznych. Stymuluje procesy powstawania czerwonych krwinek oraz chroni organizm przed nowotworami (np. raka szyjki macicy).

• Witamina B12

Witamina znana pod nazwami chemicznymi takimi jak: cyjanokobalamina lub kobalamina. W swym składzie zawiera kobalt jako atom centralny (stąd jego obecność w nazwie). Należy do grupy witamin rozpuszczalnych w wodzie.  W organizmie pełni role regulatora erytrocytów (czerwonych ciałek krwi) i przeciwdziała niedokrwistości. Bierze udział w procesie tworzenia i regeneracji komórek ciała. Jest odpowiedzialna za tworzenie otoczek mielinowych komórek nerwowych, s co za tym idzie odpowiada za ochronę układu nerwowego. Wspomaga prawidłową przemianę węglowodanów i tłuszczy oraz kwasu foliowego. Wspomaga rozwój układu kostnego oraz pobudza apetyt.

• Witamina C

Jest to substancja organiczna będąca pochodną glukozy. Jest rozpuszczalna w wodzie, w której posiada odczyn kwasowy (kwas askorbinowy).  Jest to witamina o szerokim spektrum działania. Do najważniejszych jej zastosowań należy: przeciwdziałanie infekcjom bakteryjnym i wirusowym oraz skracanie czasu choroby, zapobieganie występowaniu krwotoków i zasiniaczeń, zwiększanie odporności na zakażenia, regulacja poziomu cholesterolu, przeciwdziałanie nowotworom, ochrona skóry przed słońcem i starzeniem, poprawa wydolności fizycznej.

• Witamina D

Jest to grupa steroidowych substancji chemicznych rozpuszczalnych w tłuszczach. Wyróżnić można dwie podstawowe formy jej występowania, a mianowicie witaminę D2 i D3.  Do jej zadań należy prawidłowe funkcjonowanie procesów gospodarki wapniowo- fosforanowej. Wpływa również na procesy powstawania koścca. Wpływa wzrost masy i siłę mięśni. Ma działanie przeciwbakteryjne i antyrakowe.  Reguluje również proces sprawnego działania przytarczyc.

• Witamina E

Jest to grupa związków chemicznych do których zaliczają się tokoferole i tokotrienole. W żywności występują często pod nazwą E306 (lub jej syntetyczne odpowiedniki E307, E308, E309). Witamina należąca do grupy rozpuszczalnej w tłuszczach. Jej głównym zadaniem jest ochrona komórek przed utleniaczami. Ponadto bierze udział w dostarczaniu składników odżywczych do komórek. Wzmacnia naczynia krwionośne i chroni czerwone krwinki przez przedwczesnym rozpadem. Stosowana w leczeniu bezpłodności i miażdżycy.

• Witamina K

Grupa związków będących pochodnymi 2-metylo-1,4 -naftochinonu. Ostatnia z grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Jej główną funkcją jest regulowanie protrombiny odpowiedzialnej za krzepnięcie krwi. Odpowiada szybsze gojenie się ran i zmniejsza nadmierne miesiączkowanie. Odgrywa ważną rolę w gospodarce wapniowej i mineralnej tkanek. Ponadto zmniejsza ryzyko wystąpienia nowotworów.